Jak uczyć najmłodszych bezpiecznego i mądrego korzystania z technologii, nie demonizując jej i nie tracąc z oczu relacji? Rozmowa pokazuje praktyczne sposoby pracy w klasach I–III: od codziennych rozmów o higienie cyfrowej i zarządzaniu bodźcami, przez interaktywne lekcje ekspertów, wzmacnianie sprawczości uczniów, po rozsądne wdrażanie nowości i budowanie szkolnego ekosystemu STEAM.
Czego dowiesz się z tego tekstu?
- Jak rozmawiać o bezpieczeństwie i higienie cyfrowej w klasach I–III?
- Jak wzmacniać sprawczość uczniów poprzez współdecydowanie, projekty i prezentacje
- Jak działać przy ograniczonym sprzęcie i łączności — praktyczne patenty i źródła wsparcia
- Jak łączyć treści przedmiotowe z edukacją cyfrową i klimatyczną, dbając o relacje i uważność na bodźce
Na koniec – otrzymasz sprawdzone materiały i webinary, które warto włączyć do praktyki.
Jak rozmawiać z uczniami o bezpieczeństwie cyfrowym i higienie cyfrowej — co działa?
Jolanta Okuniewska: Z uczniami w młodszych klasach także trzeba rozmawiać o higienie cyfrowej i zagrożeniach online. Trzeba odnosić się do przykładów z życia, nie demonizować tych ważnych kwestii, dawać dzieciom narzędzia, które im pomogą zarządzać czasem spędzanym z urządzeniami cyfrowymi. Zazwyczaj rozmawiamy o tym, czego potrzebuje mózg, by sprawnie funkcjonował i realizujemy kurs online Internetowa szkoła słonia Spacjusza.
Z jakich narzędzi korzysta Pani najczęściej w pracy z uczniami: webinary na żywo, nagrania, scenariusze, karty pracy, e-booki? Dlaczego?
Ostatnio ze swoją klasą trzecią bierzemy udział w lekcjach na żywo przygotowanych przez Fundację Dajemy Dzieciom Siłę. Trwają idealnie tyle ile trwa szkolna lekcja, i nie są to zwyczajne wykłady, tylko interakcje z oglądającymi lekcję uczniami. Cenię tę formę, bo przygotowali ją specjaliści i jest dostosowana do percepcji młodszych dzieci.
Co Pani robi, aby wzmacniać sprawczość uczniów?
Pozwalam im na samodzielność, dokonywanie wyborów, dzielenie się ze mną pomysłami na zajęcia, projekty, zabawy. Korzystam z ich wiedzy podczas realizowanych tematów, przygotowują prezentacje, przeprowadzają doświadczenia. Jestem otwarta na ich sugestie, wiedzą o tym. Sprawczość to również współdecydowanie o ważnych szkolnych sprawach. W mojej klasie jest zawsze na to przestrzeń, bo tylko wtedy, gdy uczniowie mają na działania realny wpływ, uznają je za swoje i są w stanie zaangażować się na 100%.
Jak znajduje Pani czas na wdrażanie nowości? Jakie nawyki lub rytuały Pani pomagają?
Nie gonię za nowościami. Pozwalam innym spróbować, podzielić się przemyśleniami i jeśli uznam, że to może dobrze funkcjonować w mojej klasie, wtedy próbuję. Tak jest z Classwise. Przyglądałam się rozwojowi tego narzędzia, zgłaszałam pomysły na funkcje, a dziś wykorzystuję je na zajęciach.
Co doradziłaby Pani szkołom z ograniczonym dostępem do sprzętu lub Internetu?
Nowocześnie można pracować nawet z użyciem zwykłych klocków. Wiem, że wielu szkołom brakuje robotów czy tabletów, dlatego warto startować w konkursach z nagrodami sprzętowymi — w ten sposób zdobyłam pierwsze tablety do klasy. Równolegle, w porozumieniu z organem prowadzącym, dobrze jest zadbać o stabilny internet i wspólny sprzęt do użytku przez większą liczbę nauczycieli.
Jedna dobra praktyka z Pani szkoły, którą warto skopiować gdziekolwiek w Polsce.
Utworzyliśmy pracownię STEAM, w której zgromadziliśmy sprzęt zakupiony w programie Laboratoria Przyszłości, a następnie przeszkoliliśmy grono pedagogiczne z jego wykorzystania. Wspieram koleżanki i kolegów w pracy metodą projektu, podsyłam ciekawe strony internetowe, pomysły na aktywne zajęcia, literaturę.
Jak łączy Pani treści przedmiotowe z tematami cyfrowymi/klimatycznymi lub projektami międzyprzedmiotowymi?
Łączę wszystko intuicyjnie i staram się, żeby technologia była przezroczysta. Zawsze pamiętam, że współczesne dzieci mają nadmiar cyfrowych bodźców, więc zadaję sobie pytanie, czy w danym momencie naprawdę potrzebujemy – ja i moi uczniowie – spotkania z technologią. Stawiam na pracę w parach, rozmowę, relacje.
Od czego zacząć, jeśli ktoś dopiero wchodzi w edukację cyfrową/kompetencje przyszłości?
Warto zacząć od udziału w konferencjach i szkoleniach, podczas których można wypróbować dany sprzęt i dowiedzieć się od praktyków, w jaki sposób z nim pracują. Taką konferencją są Inspiracje, zarówno dla nauczycieli pracujących z uczniami starszymi, jak i młodszymi.
Na koniec: jedno zdanie „dlaczego warto” korzystać z programów typu Be.Eco i Be.Net?
Warto zaangażować się w te działania, ponieważ są darmowe, przygotowane z dbałością o każdy szczegół i odpowiadają na potrzeby nauczycieli. Zarówno świadomość cyfrowa, jak i na temat zachowań proekologicznych jest potrzebna teraz i będzie potrzebna w przyszłości. Dlatego zachęcam do rejestrowania się i korzystania z platformy edukacyjnej Be.Net i Be.Eco.
Jolanta Okuniewska
Ambasadorka programu Be.Net Fundacji Digital University, nauczycielka edukacji wczesnoszkolnej w Szkole Podstawowej nr 13 im. Komisji Edukacji Narodowej w Olsztynie. Była wieloletnią ambasadorką międzynarodowego programu eTwinning, jest trenerką kodowania, edukatorką i trenerką umiejętności cyfrowych. W zawodzie niemal 40 lat. W grudniu 2015 roku znalazła się w finale 50 najlepszych nauczycieli świata w konkursie Global Teacher Prize. W uznaniu osiągnięć w roku 2016 uzyskała tytuł Honorowy Profesor Oświaty. Trzykrotnie znalazła się na liście 100 osób uznanych przez Szerokie Porozumienie na Rzecz Umiejętności Cyfrowych w Polsce za mające wpływ na rozwój umiejętności cyfrowych Polaków. Publikuje w czasopismach i na portalach edukacyjnych, prowadzi webinary wspierające nauczycieli w ich pracy. Jest prekursorką stosowania tabletów w edukacji dzieci młodszych. Współpracuje z Centrum Edukacji Obywatelskiej, Cyfrowym Dialogiem, Harper Collins, Polsko-Amerykańską Fundacją Wolności. Ambasadorka Fundacji Kosmos dla Dziewczynek, członkini Rady programowej SPRUC oraz Fundacji Teach for Poland. Wspiera programy promujące czytelnictwo dzieci. Współautorka podręcznika dla klas I-III dla wydawnictwa MAC Edukacja pt. Ale to ciekawe.
Dowiedz się więcej z webinarów dostępnych na bezpłatnej platformie programu Be.Net!
- “Edukacja w czasach AI” Jowita Michalska
- “Online offline balance, czyli jak zadbać o dobrostan” Marta Młyńska
Sprawdź, jak możesz wesprzeć Fundację:
